A.E. Westerling intrigeert met zijn mogelijkheden

A.E. Westerling intrigeert met zijn mogelijkheden

A.E. Westerling, ‘De mogelijkheden van vluchtwegen’ 4 out of 5 stars

Wesley Stuer debuteert onder het pseudoniem A.E. Westerling met ‘De mogelijkheden van vluchtwegen’. De gekozen naam maakt deel uit van de creatie van de auteur. Zo vertelt ‘Wes’ in ‘We moeten het over literatuur hebben’. A.E. staat voor alter ego, terwijl Westerling eveneens een woord is dat verschillende betekenissen oproept.

In het gedicht ‘Westerling is een kernraket’ speelt de auteur met de meervoudige betekenis van zijn naam.

Westerling is het platteland en het maakt niet uit

dat hij in de stad leeft want Westerling is overal

en alles zit in zijn hoofd en Westerling is een onveilig wachtwoord

en een pretentieus experiment

De opeenvolgende bepalingen bieden weinig houvast aan wie deze Westerling wil vastleggen. Hij is een plaats, een denkwereld, een toegangscode die onvoldoende bescherming biedt. De zelfspot in dat ‘pretentieus experiment’ ondergraaft bovendien de ernst waarmee een kunstenaar zichzelf doorgaans presenteert. Het pseudoniem wordt zo zelf een vluchtweg: een mogelijkheid om te verschijnen en tegelijk aan een eenduidige identiteit te ontsnappen.

Daarmee opent de bundel een weg naar de creatieve processen van het maken. Of het nu het creatieve proces is van gedichten, linosnedes of identiteit, A.E. Westerling heeft oog voor wat vorm krijgt en wat zich aan die vorm blijft onttrekken.

De mogelijkheden van het verdwijnen

Westerling speelt in eerste instantie met het cliché van kunst als vlucht, als escapisme, maar ook met het omgekeerde ervan: kunst als vlucht náár de realiteit. In die zin wordt poëzie een manier om dubbele bodems, meervoudige betekenissen, tegengestelde gevoelens en ervaringen tegelijk te bevatten om zo dichter bij de waarheid te komen.

Een woord kan een vluchtweg zijn, maar een woord kan ook een verdrongen constructie prijsgeven. Wat toont de maker, wat houdt hij achter?  

Deze bundel nodigt uit om achter het voltooide werk ook de aarzeling, het verlangen en de toe-eigening te zien. In het gedicht ‘Mijn verzet’ klinkt het onomwonden:

Een maker is niet meer dan een dief;

ik steel van duistere bronnen, mijn plaats

is tussen de lijnen, averechts.

Het gedicht geeft zijn werkwijze prijs zonder de bronnen volledig bloot te leggen. Dat maakt de bekentenis tegelijk onthullend en ontwijkend. Originaliteit wordt een kwestie van wat iemand met het gevondene aanvangt. Het woord ‘averechts’ verleent die omgang bovendien iets weerspannigs: de maker eigent zich materiaal toe en brengt het in andere verbanden onder.

De mogelijkheden van de (deels) verborgen constructie

Westerlings belangstelling voor het maken gaat verder dan het atelier van de erkende kunstenaar, hij heeft evengoed aandacht voor de creatieve werkprocessen van gewone mensen.

Het is altijd de gewone man in de straat

die in het geheim aan zijn magnum opus werkt

en zich blindstaart op het contrast

tussen natuur en mechaniek.

Kunst en het maken ontstaat dan als een deels verborgen constructie, dat betekenis en vorm krijgt midden in het gewone bestaan.

De combinatie van poëzie en linosneden is fascinerend en sluit aan bij de aandacht voor het maken. Het maken wekt betekenis op. De lezer/kijker zoekt op basis van de motto’s, quotes en verwijzingen naar betekenis. Eén van de meest intrigerende verwijzingen is de verdwijning van Forrest Bess. De lezer voelt zich aangemoedigd om op speurtocht te gaan, om te verdwalen in het mysterie van vissen en geheimen van kunstenaars.

Daar raakt poëzie aan zowel magie als onderzoek. Woorden en namen roepen werelden op en openen mogelijkheden voor nieuwe creatieve processen.

De mogelijkheden van een aanbeveling

‘De mogelijkheden van vluchtwegen’ is een visueel aantrekkelijke bundel die intrigeert. Zijn aantrekkingskracht schuilt in zijn openheid en in zijn meerstemmigheid. Iedere vluchtweg biedt een uitweg én een nieuwe toegang. Een toegang tot het werk van een maker die geïnteresseerd is in andere makers en in wat zich via het maken aan het interpreteren onttrekt.

Related Images:

Jessica Van Wynsberge

Jessica Van Wynsberge beweegt zich tussen archieven, boeken en verhalen.