De duivel beduveld (LOD)

De duivel beduveld

Treffend ontpoppend

In 2007 schreef en ensceneerde Patrick Corillon een wervelende vertelling onder de naam 'Le diable abandonné' voor het productiehuis Le Corridor in Luik. Het verhaal spreekt in dergelijke mate tot de verbeelding dat LOD, het productiehuis voor muziektheater in Gent, er dit jaar een Nederlandstalige bewerking van maakt. Centraal staat nog steeds de tekst en vindingrijke poppenkast van Corillon, maar toch slaagt deze versie erin een eigen volwaardig bestaan te verdedigen.

Een jonge studente komt voorzichtig vanuit een van de stoeltjes in de zaal op het podium gewandeld. Ze heeft een schriftje in haar hand. Hierin heeft ze woord voor woord genoteerd wat een oude man haar op een dag vertelde over het verbleekte boek waar hij dagelijks in las. Uit de kaft van het boek ontvouwt hij een kartonnen poppentheater: een maquette van het Théâtre de la Coquille. De uitbater van dit theater verbrandde ooit - tijdens De Grote Oorlog - al zijn poppen om de kille winter te overleven. Hij maakte met restjes bedorven bloem nieuwe marionetten uit brooddeeg, maar die gaf hij dan weer te eten aan zijn uitgehongerd publiek. Wanneer de zoon van deze oudere poppenspeler weigert het theater over te nemen gaan de poppen pas echt aan het dansen. De verteller zwijgt en er blijven enkel nog woordbeelden achter.

Deze kleine mythe is geen rechtlijnig sprookje van begin tot een blijmoedig einde. Het is suggestief en springt bijgevolg van de hak op de tak. Laat nu net dat de kracht zijn. De kinderlijke verbeelding die we kennen uit het poppenspel, dat toch nog altijd een genre voor de jongsten is, krijgt met deze voorstelling een suggestieve en onverbiddelijk volwassen invulling. Tijdens de queeste van de zoon naar de juiste woorden, komt hij niet terecht bij de kreet 'eureka'. 'Wie zoekt die vindt', wordt hier lichtelijk zwaarmoedig, maar voorzien van de gepaste ironie: 'wie zoekt, die zoekt'.

De aha-erlebnis ligt dan ook geheel bij de toeschouwer en niet op het podium. Toch is 'De duivel beduveld' zo uitzonderlijk fantasierijk dat deze toeschouwer geen moeite mag hebben met zijn eigen zoektocht. Het einde is dan ook geen eindpunt, maar een eindeloze lijn die even beeldend en evocatief is als de rest van de voorstelling.

De vertolking van de vertelster door Karlijn Sileghem is zeer oprecht. Met niets in de mouwen, vertelt ze soms stotterend, dan weer bezeten het verhaal van de oude man alsof het haar eigen woorden zijn. Ware dat nu juist de laatste boodschap van de man: de woorden zijn nu de jouwe, jij moet er de gevolgen van dragen.

De muziek werd gecomponeerd op maat van de Nederlandstalige versie door Thomas Smetryns. En dat is meteen te merken vanaf de eerste noot: verkwikkend ingezet en even snel weer weg met een erg esthetisch gevoel voor timing. Subtiel inspelend op de uiteenlopende sferen die de tekst opwekt, kabbelt of gutst de pianopartij als een rivier vooruit. De onuitputtelijke creativiteit van de voorstelling is zeker ook terug te vinden in de muziek.

Toch zitten alle elementen - muziek, tekst, beeld - te hard op één lijn waardoor het gladde geheel ons iets te snel ontglipt. Deze voorstelling toont geen gevaren, maar een bovenal weelderige verbeeldingskracht!

Bregt Van Wijnendaele