Wunderbaum, 'Superleuk, maar voortaan zonder mij'

Entertainment over de leegte van entertainment

'Superleuk, maar voortaan zonder mij' van het Rotterdamse theatergezelschap Wunderbaum toont verveelde passagiers en uitgeput personeel aan boord van een luxueuze megacruise. De voorstelling is een haarscherpe kritiek op het perverse consumentisme van de westerse maatschappij.

De kapiteins van Wunderbaum verwelkomen het publiek op hun Duitse prachtcruise. Lachende gezichten, roze-witte ballonen en beloftevolle verkoopspraatjes scheppen de sfeer. De façade van de ultieme ontspanningsreis houdt echter niet lang stand: de ‘kapiteins’ worden ontmaskerd als slecht betaalde acteurs en de cruise blijkt enkel halt te houden aan containerhavens. Het hele stuk is doordrenkt van ironie en melancholie.

Het essay 'A supposedly fun thing I’ll never do again' van de Amerikaanse schrijver David Foster Wallace vormt de basis voor deze voorstelling. Hierin spot hij met de schaamteloze decadentie van de lome cruisevaarders. Wallace vertrekt vanuit een poging tot empathie, maar strandt in verbitterde beschrijvingen van de banale werkelijkheid. Als koning van de ironie voorziet de schrijver deze voorstelling van een flinke portie humor.

Zoals Wallace aan onderzoeksjournalistiek deed op een Caraïbische cruise, reisden de acteurs van Wunderbaum een week mee met een Duits luxeschip over de Noordzee. Hun ervaringen filmden ze en projecteren ze live op de scène. De echte, vaak gezette en futloze passagiers op beeld staan in schril contrast met de idiote personages op het podium. De gedeelde zoektocht naar ontspanning, bevat een bepaalde tristesse. Dat Wunderbaum de toeschouwers aanspreekt alsof het cruisevaarders zijn, geeft hen een wrang gevoel. De mix van theater en realiteit bekrachtigt de kritische inslag van de voorstelling.

De personages van 'Superleuk, maar voortaan zonder mij' hadden superleuk én genuanceerd kunnen zijn, helaas ontwikkelen ze zich tot slechts zwakke stereotypen. Wunderbaum schiet tekort in de uitwerking van zijn personages en daardoor vervaagt de voorstelling regelmatig tot een reeks vlakke figuren, die perfect binnen het archetype van het domme blondje of de saaie fotograaf passen. De scherpe maatschappijkritiek laat zich nu en dan overschaduwen door gemakkelijke tragikomedie.

De aanklacht tegen de westerse consumptiedrang en de lege entertainmentsector komt in enkele momenten écht tot uiting. Bijvoorbeeld wanneer een publieksentertainer zich in een racistische woede-uitbarsting uitlaat over de ondankbaarheid van het Filipijnse kamermeisje en zo vooral de troosteloosheid en uitbuiting van de crewleden zichtbaar maakt. Of wanneer datzelfde kamermeisje bij het ordenen van de valiezen, vertelt over de kleine kantjes, de onzekerheden en het verdriet van de bijbehorende passagiers en eindelijk de menselijkheid van de westerse vakantiegangers onderkent.

In 'Superleuk, maar voortaan zonder mij' zorgen zowel hilarische als ontroerende scènes voor een kleurrijk spel van ironie. De voorstelling blijft zeer trouw aan David Foster Wallaces literaire fundament, maar voegt een extra dimensie toe door het ludieke nabootsen van passagiers te combineren met langzaam documentair beeldmateriaal. De westerse toerist wordt te kijk gezet, en daarmee ook alles wat er mis is met onze inhoudsloze en puur op amusement gefixeerde samenleving.

Details Podium
Bewerking & Spel: Walter Bart, Wine Dierickx, Matijs Jansen, Maartje Remmers
Tekst: David Foster Wallace
Decor- & Lichtontwerp: Maarten van Otterdijk
Muziek: Jens Bouttery
Video-ontwerp: Arjen Klerkx
Fotografie & Film: Jan Dirk van der Burg
Grafische Vormgeving: Mario Debaene
Taalcoach & Vertaler: Burkhard Körner
Vertaling: Iannis Goerlandt
Kostuumadvies: Erik Bosman, Karin van der Leeuw
Foto (scènebeeld): Kerstin Behrendt
Gezelschap: Wunderbaum
Datum opvoering:
2017-11-13 00:00:00
Datum premiere:
06/06/2017 u