Ivo van Hove & Odéon Théâtre de l'Europe, ‘Vu du pont’

Van overal, voor overal

Van New York tot Los Angeles, van het Londense Wyndham’s Theatre naar cinema’s verspreid over het land: Ivo van Hoves ‘A view from the bridge’ is sinds de creatie in april 2014 zowat overal. Uit de originele Engelstalige productie bij Young Vic destilleerde de regisseur recent een Franstalige versie, onder de hoede van het Odéon Théâtre de l'Europe.

De enscenering, op tekst van Arthur Miller, werd inmiddels verder uitgepuurd. Alle ballast, voor zover de oorspronkelijke regie die al bevatte, werd geschrapt teneinde de intensiteit te doen toenemen. Toch resulteert het doorgedreven minimalisme niet in dramatische efficiëntie. Anders dan de Engelse heeft de Franse cast immers de neiging het tragische register onnodig in de verf te zetten.

Niettemin blijft ‘Vu du pont’ een mokerslag. Bij de opvoering in deSingel omvat een speciaal ontworpen tribune het speelvlak, dat slechts een paar passen lang en breed is. Deze opstelling, schatplichtig aan de antieke theaters, haalt de goegemeente als het ware naar binnen. Anders gezegd transformeert het publiek in de gemeenschap die klaar staat om Eddie Carbone te veroordelen.

Het is een manier om de mensen in de zaal te confronteren met hun moreel oordeel, dat als een onuitgesproken vonnis boven het hoofd van de pater familias hangt. Eddie, die zijn inwonend nichtje Catherine op een verstikkende manier voor de buitenwereld probeert te behoeden, betaalt eigenlijk twee keer voor zijn overbeschermende reflex. Wanneer hij als vergelding voor zijn daden wordt vermoord, is hij zijn positie onder gelijken al verloren.

Over het verloop van twee uur trekt Miller de onderlinge verhoudingen meer en meer open. Pauline Cheviller zet de ontbolstering van Catherine prachtig neer. Ook Caroline Proust incarneert de verscheurde rol van Béatrice, geworpen tussen gezond verstand en loyaliteit jegens haar man, met verve. Nicolas Avinée is integendeel een te overdadige Rodolpho.

Verder haalt Alain Fromager het personage van advocaat Alfieri, die als verteller de feiten uiteen zet, uit de objectiviteit. Zijn demonstratieve stijl kondigt meteen de noodlottige afwikkeling aan, hetgeen de kleuren en de klankband binnen de enscenering veel subtieler doen. Alfieri’s ostentatieve emotionaliteit in zijn gesprekken met Eddie staat in feite haaks op de intimiteit van de regie.

Charles Berling is tenslotte geen Mark Strong. De Eddie in ‘Vu du pont’ heeft van meet af aan een oncomfortabele ruwheid, die de nuance van tederheid mist. De vanzelfsprekendheid waarmee Strong de humor, de liefde en de autoriteit van Eddie integreerde in een consistent en onvermurwbaar personage, ontbreekt. Desonanks is Berlings langzame zelfdestructie van een huiveringwekkende hevigheid.

Door de overige theatrale parameters, die de atmosfeer tegelijk mee vorm geven en onderstrepen, discreet in te bedden, vestigt van Hove de aandacht op de spelers en dus op de personages. Grote ingrepen blijven achterwege, tot op het kortstondige moment dat alle karakters elkaar aanraken. De opgebouwde spanning, die op den duur haast ondragelijk wordt, vindt finaal zijn ontlading in een verzengend tableau.

Eerwraak doet Eddie’s bloed uit het hemelgewelf vloeien, zodanig dat het iedereen in gelijke mate doordrenkt. Allen zijn deelachtig aan de moord, geboren uit een onafwendbare, prachtige, rampzalige omstrengeling. Het requiemfragment dat als een leidmotief doorheen de voorstelling loopt, kondigt voor het laatst teloorgang af. De integriteit, bron van de catastrofe, sterft haar stille dood op een klinkende noot.

Details Podium
Van overal, voor overal
Tekst: Arthur Miller
Franse vertaling: Daniel Loayza
Regie: Ivo van Hove
Dramaturgie: Bart Van den Eynde
Scenografie: Jan Versweyveld
Kostuums: An d'Huys
Geluid: Tom Gibbons
Spel: Nicolas Avinée, Charles Berling, Pierre Berriau, Frédéric Borie, Pauline Cheviller, Alain Fromager, Laurent Papot, Caroline Proust
Foto's: Thierry Depagne
Productie: Odéon-Théâtre de l'Europe
Location:
De Singel Antwerpen
Datum opvoering:
2017-02-17 00:00:00