Niet te missen op Grafixx 2017

Eind november: Grafixx-tijd! Villanella en Huis Haas stellen de zesde editie voor van het teken-, illustratie-, strip- en zinefestival Grafixx. Deze zesde editie belooft er eentje te worden met een boodschap. Een doel.

Ze zeggen dat de wereld klein is. Dat het wereldwijde web grenzen doet vervagen. Dat alles en iedereen instant beschikbaar is.

Mooi toch, zo'n eengemaakte wereld... mocht die effectief bestaan.

Wie het programma van de zesde editie van het Grafixx-festival bekijkt, durft daar al eens aan twijfelen. Want, hoe internationaal hun gasten ook zijn, toch zetten ze het dichtbij-onbekende centraal.

De wereld is klein, maar België blijkt groot. De grenzen tussen landen verdwijnen, maar die ene grens, die blijft bestaan. Vlaanderen, Wallonië en Brussel: drie landsdelen voor evenveel talen – de ene de onbekende voor de andere.

Grafixx staat nergens alleen – zoveel is zeker. De vorige edities bewijzen het: de grafische scene waarin het festival zich wentelt, is ontzettend internationaal. Tekenaars van over heel de wereld komen spreken, exposeren en tekenen. Grafixx vertegenwoordigt een worldwide-underground. En net dat, hoe iedereen op papier verenigd gaat, maakt dit festival zo opwindend.

Maar – hoe fel we de tekenaars uit Scandinavië bewonderen, zo weinig weten we van onze Franstalige tegenhangers. Grafixx had (tot vorig jaar) een Brusselse tegenhanger: Cultures Maison. Een festival als Grafixx, maar anders. Waarom anders? Waar zit het verschil?

Links: Affiche voor Grafixx 2017, door Ward Zwart. Rechts: Affiche voor Cultures Maison 2017, door Davor Gramilović.

Dit, de spanning gecreëerd door een oncomfortabele taalgrens, staat tijdens deze editie centraal. Grafixx begint daarom met een debat: Tricolore. Daar wil de Vlaamse tekenaar-cartoonist Steve Michiels, samen met de mensen van Cultures Maison en de Waalse uitgeverij Fremok, ontdekken waarom de dingen zijn zoals ze zijn.

Het debat zal trouwens, in aloud Belgisch pragmatisme, in het Engels gevoerd worden – net die ene taal die niet des vaderlands is. De Fransvrezende Vlaming hoeft zich geen zorgen te maken.

Hoewel... wanneer Frédéric Coché, een Fransman en niet toevallig uitgegeven bij Fremok, op zondag het woord neemt, zal dat in zijn moedertaal zijn. Volledig terecht. Doch, wellicht geldt ook hier dat talenangst geen argument is. Want het blijft een grafisch festival. Wie niet begrijpt wat de man zegt, zal begrijpen wat hij toont: een gevecht van fijne lijnen en volle olieverfschilderijen.

Frédéric Coché in lijn en olieverf - links, uit 'Hortus Sanitatis'. Rechts: 'La Plage',© Galerie La Ferronnerie

Voor meer Engels kan je op zaterdag terecht bij Julie Doucet – Canadese tekenares en daarom, vermoeden we, ervaren in gelijkaardige taalstrubbelingen. Zij zal geïnterviewd worden over haar bijna dertig jaar lange carrière. Over haar eerste autobiografische strips – haar leven in New York – en haar recentere werk, waarin ze zelf amper nog een pen hanteert.

Julie Doucet - links 'My New York Diary' (1999). Rechts: 'Carpet Sweeper Tales' (2016)

En dan is er Cowboy Henk – oftewel Herr Seele en vrienden. Op vrijdag spreken ze, wellicht in netjes Algemeen Nederlands, over de Cowboy - stiekem één van Vlaanderens/Belgiës bekendste stripfiguren. De strip werd vertaald in vele, vele talen. Waaronder, onlangs nog, in het Frans! Inderdaad, en dat door die uitgeverij die zelf op het festival aanwezig is. Fremok.

Nederlands, Frans, Duits, Engels. Wie doet wat? Ga kijken naar de expo's en ontdek hoe de Luikse Aurélie William Levaux in kleur en print iets wegheeft van wat Julie Doucet in Canada doet. Bekijk hetgene waar het Franse Atelier Bingo mee bezig is – en besef dat hun blik oceanen ver kan zien, ver weg, tot een winkel in New York. Bezoek de expo van het Berlijnse Colorama, zie wat de Nederlander Merijn Hos doet – iets psychedelisch, gebaseerd op the Beatles.

Links: Aurélie William Levaux'  'C'était ça ou couvrir le monde'. Rechts: Muurschildering voor Tictail Market Shop in New York

Wie door de bomen het bos niet meer ziet – zoveel te zien, zo weinig tijd – gaat best op vrijdag eens luisteren naar de Book Club, waarin bovengenoemde exposanten, samen met andere mensen die het kunnen weten, zullen discussiëren over wat goed is, en waarom. Of hoe het festival ons zelf zeggen zal wat echt de moeite is.

Links: Colorama-publicatie 'Clubhouse #6'. Rechts: Uit Merijn Hos' 'Sun Sun Sun'

Lezingen, expo's, een Zinefest waar je kan kopen wat de wereld je aanbiedt én performances.

Muziek, gecombineerd met beeld. Klank en tekening. Vorig jaar waren de Beren Gieren, samen met tekenaar The Things We Are, een absoluut hoogtepunt. Dit jaar hopen we op gelijkaardig vuurwerk wanneer de tekenigen van Charlotte Dumortier de live-muziek van Liesa Van Der Aa te lijf gaan.

Links: Een Risoprint door Charlotte Dumortier. Rechts: Uit video voor Liesa van der Aa's 'One Heart I'

Wat Steve Michiels en Rudy Trouvé gepland hebben, is niet geheel duidelijk, maar het klinkt gezellig: 'iets tussen een klassiek singer-songwriteroptreden en een jaren 70 dia-avond.'

En dan is er Frankie: rock in papier-maché. Zij zullen optreden op zaterdag én zondag. Echte muziek voor euh, net iets minder echte mensen. Gorillaz, maar aan touwtjes.

Frankie - links, groepsportret. Rechts: live 

We moeten toegeven, in de performances zien we niet veel grensoverschrijdende planning – is er zoiets als Vlaamse muziek? Doch, laat ons daar niet te lang bij stilstaan. Want, en ook dit is een feit, tijdens het weekend kan je – liefst met je kroost – gaan kijken naar iets Brussls: Kamishibai. Een tekeningen-cinema, gebaseerd op oude Japanse tradities. Opgevoerd door het ABC-huis.

Zo zal het ABC Kamishibai-theater er uitzien

Echte cinema is er ook. DE Studio heeft sinds enkele weken een compleet nieuwe film-zaal. Daar kan je onder andere 'Phantom Boy' gaan kijken: een Frans-Belgische animatiefilm. Of, waag je aan 'Reson Till Melonia' – een Noors-Zweedse film, ook getekend, met vreemde wortelneuzige figuren...

Of, of, of... Er is nog meer. Nog veel meer. Grafixx komt er aan. We hebben je hier wat context gegeven - wie wat en hoe - maar uiteindelijk is er maar één ding wat telt. Dat je niet twijfelt en gewoon gaat.

Zo eenvoudig is het – de verrassing ligt daar, in Antwerpen, op het Grafixx-festival. Daar zie je het: de tekeningen, de auteurs, de tekenaars, de tijdschriften en boeken, de films en de muziek. En, wie weet, zelfs de andere Belgen.

 

Grafixx 2017 wordt georganiseerd door Villanella, samen met Huis Haas.
Gedetailleerde info : hier.

Van vrijdag 24 tot en met 26 november 2017.
Het festival vind je in DE Studio, Maarschalk Gérardstraat 4, 2000 Antwerpen 
Het Zine Fest in de Sint-Lutgardisschool, naast DE Studio.