Derek Cianfrance over familie, relaties, computers maar natuurlijk ook over 'The light between oceans'

Interview met Derek Cianfrance over familie, relaties, computers maar natuurlijk ook over 'The light between oceans'

Interview met Derek Cianfrance, regisseur van 'Blue Valentine' en 'The place beyond the pines', over zijn nieuwste prent 'The light between oceans' maar ook over families en relaties. Maar ook over hoe de virtuele wereld onze menselijkheid volledig doet verdwijnen, net zoals onze emoties.

 

Cutting Edge: Welkom in Gent. Ben je hier al eens geweest?

 

Derek Cianfrance: Ja, ik ben hier geweest toen ik 16 was. Toen speelde ik in een voetbaltoernooi.

 

CE: En hoe was het?

 

DC: Het was excellent. Ik ging als kind deur aan deur en verkocht allerlei spullen, gaande van meststoffen tot chocolade konijntjes, zodat ik naar hier kon komen om mee te kunnen doen aan het toernooi.

 

CE: Ik heb gisteren de film gezien en het was zeer emotioneel. Hier en daar werd er zelf een traantje weggepinkt.

 

DC: Sorry daarvoor.

 

CE: Geen probleem. Wanneer je mensen over jouw film hoort praten, ben jij dan nog zenuwachtig over hoe ze gaan reageren?

 

DC: Niet echt. Als een filmmaker stel ik zelf mijn eisen, die meestal zeer hoog zijn. Als ik een film maakt dan vertrek ik meestal van een diepe en persoonlijke gedachte. Ik heb mijn eigen standaarden die ik probeer te bereiken en soms zijn ze zeer hoog. Wanneer ik mijn film maak, probeer ik steeds het uiterste uit de kan te halen. Soms lukt dat, soms niet. Als mijn film klaar is, heb ik daar meestal zelf een bepaald gevoel over. Het is natuurlijk altijd leuk als mensen mijn werk appreciëren en minder wanneer ze dat niet doen. Toch maakt het voor mij uiteindelijk niet zoveel uit. Wat ik probeer is om zo eerlijk maar ook zo moedig mogelijk te blijven tijdens het filmen. Ik probeer meestal om een trauma uit mijn eigen leven te verwerken in mijn films. Het betekent veel voor mij als mensen positief reageren op mijn werken want dat betekent dat ik ze niet alleen voor mij maak, maar ook voor hen.

 

CE: Dus je leest niet wat er online over jouw films gepost wordt?

 

DC: Ja ik doe dat wel. Je kan namelijk veel leren van kritiek en vooral van filmkritiek. Ik vind het interessant om te weten wat de mensen van mijn films vinden. Tijdens het lezen van een review kan je al direct zeggen of het publiek respect heeft voor de manier waarop de regisseur de film gemaakt heeft of niet. Dus ja, ik lees die berichten wel meestal. Toch ben ik niet zo gesteld op Twitter en alle andere social media. Het is namelijk een venijnig iets. Er heerst daar een vals gevoel van anonimiteit. Het is niet echt gezond om als filmmaker die dingen te lezen want je kan er nooit op de juiste manier op reageren. De beste manier om er op te reageren is om een gewone human being te blijven. Toen ik deze morgen op de luchthaven toekwam, besefte ik dat de virtuele wereld waarin wij nu leven ons eigenlijk tot idioten maakt. De man achter mij was de hele tijd met zijn telefoon bezig en toen wij de douane passeerden, is hij minstens vijf keer tegen mij aangebotst. Gewoon omdat hij helemaal opging in zijn telefoon. Hij leefde echt in zijn virtuele wereld waar echt menselijk contact gewoon…

 

CE: Verdwenen is?

 

DC: Ja, inderdaad. Gewoon weg. Net zoals de menselijkheid. Hij botste tegen mij en er zijn veel ergere dingen dan dat, maar toch. Hij was zich totaal niet bewust van wat er op dat moment rondom hem gebeurde. Het is een zwakte. Het is zeker niet gezond om de sociale media te lezen als regisseur.

 

CE: Ja, dat kan ik mij wel voorstellen.

 

DC: Kan ik er nog iets aan toevoegen? Wat ik de spanking en de rubs noem. Toen ik naar de film school ging, kreeg ik steeds weer te horen dat ik goed bezig was en dat het er allemaal prachtig uitzag. Ze bleven mij ook steeds schouderklopjes (rubs) geven. En dat voelt natuurlijk altijd zeer goed aan. Maar wanneer je iets maakt dat de mensen minder graag zien, dan wordt je geslagen (spanking). Het enige wat je dan eigenlijk nog wilt is terug die schouderklopjes krijgen. Daardoor word je eigenlijk slaaf van anderen. Je maakt wat zij willen om toch maar die schouderklopjes te kunnen krijgen. Wanneer je slaaf wordt, is dat niet zo goed. Ik zie mijzelf als mijn eigen publiek en ik vertrouw op wat ik het beste ken: films. Films zijn datgene waar ik mee opgegroeid ben. Films waren mijn kijk op de realiteit. Ik ben niet iemand die graag leest. Wegens mijn dyslexie en ADD kan ik dat ook niet goed. Maar ik had wel mijn eigen bibliotheek van films. Het was dankzij de films en ook de acteurs dat ik de menselijkheid ontdekte. Het is ook door middel van mijn films dat ik communiceer met de wereld. Ze zijn mijn kijk op de menselijkheid. Met deze film wou ik iets maken dat mij nauw aan het hart ligt, namelijk de menselijkheid. Toen ik klein was, was ik verslaafd aan 'Gone with the wind' en andere epische films. Vooral drama’s. Ik wou van deze film een klassiek en onvervalst melodrama maken. Want dat is waar ik al van kleins af aan verzot op ben.

 

CE: Is het daarom ook dat je dit boek gekozen hebt?

 

DC: Na mijn vorige film ('The place beyond the pines') had ik even genoeg van mijn eigen ideeën en wou ik deze keer vanuit iemand anders zijn wereld een film maken. Jarenlang heb ik boeken gelezen, maar begreep ik er niet zoveel van. Zoals ik al verteld heb, ben ik een zeer slechte lezer en vond ik het moeilijk om de boeken te kunnen volgen. Alles veranderde toen ik een gesprek had met Dreamworks naar aanleiding van mijn film ('Blue Valentine'). Spielberg was er blijkbaar verzot op. Ze boden mij 'The light between oceans' aan en ik was meteen verkocht. Toen ik het las, begreep ik elke letter. Het voelde gewoon goed aan. Het was precies of het voor mij geschreven was. Toen ik jong was, beeldde ik mij altijd in dat mijn familie en ik op een eiland woonden. Wanneer we aan land gingen omdat er bezoek kwam, deden we ons anders voor. We werden het ideale gezin en vanaf het moment dat we terug op ons eiland zaten, werden we terug ons normale zelve. De niet zo ideale familie. Een familie met vele geheimen voor de buitenwereld. Toen ik jong was, probeerde ik stiekem opnames te maken van de verschillende keren dat mijn ouders ruzie maakten. Ik maakte geen foto’s van de leuke momenten of van ons ‘ideaal’ gezin maar wel van wat, volgens mij, de geheimen van onze familie waren. Datgene dat andere mensen nooit te zien kregen. Voor mij was 'The light between oceans' een soort van allegorie van hetgene dat in mijn kindertijd gebeurde, toen ik dacht dat families op eilanden leefden. Ik maak graag films over families omdat ook de cinema een plaats is waar vele geheimen bewaard kunnen blijven. Jij, alleen in een donkere kamer, deel uitmakend van de filmwereld. Je bent als het ware een voyeur. Zo voelde ik mij ook een beetje, telkens toen ik naar mijn ouders keek. Er zijn momenten in de film waarin ik graag vanachter de acteurs film. Dit was namelijk ook het standpunt vanwaar ik mijn ouders kon aanschouwen. Vanop de achterbank. Gedrag en relaties observeren. Al mijn films gaan daar eigenlijk over.

 

CE: Is het moeilijk om contact te houden met jouw familie wanneer je aan het filmen bent?

 

DC: Ja, het is zeer moeilijk.

 

CE: Brengen ze af en toe eens een bezoekje aan de set?

 

DC: Ja. Deze film hebben we opgenomen in Nieuw-Zeeland. Momenteel woon ik in Brooklyn dus dat is eigenlijk de andere kant van de wereld. Mijn familie kwam naar Nieuw-Zeeland toen ik deze film aan het voorbereiden was. Ik vind Nieuw-Zeeland een prachtig land. Vond het zelfs een van de meeste fantastische locaties om te filmen. De mensen zijn hier zo open. Je merkt direct dat ze hier heel begaan zijn met de prachtige natuur en dat ze er alles aan doen om ze te kunnen bewaren. Voor mijn kinderen was deze natuur een hele openbaring. Zij zijn namelijk opgegroeid in hartje Brooklyn tussen de grote skyscrapers. Verre van een groene omgeving, dus. Het was moeilijk afscheid nemen toen zij terug naar Brooklyn gingen en ik achterbleef in Nieuw-Zeeland waar ik in totaal negentig dagen heb doorgebracht. Zonder hen. Eerlijk gezegd was dit een traumatische ervaring. Zo lang weg zijn van thuis? Zou ik nooit meer doen. Die ervaring heeft mij als filmmaker ook heel hard veranderd. Als ik geweten had dat het zo hard ging zijn, dan had ik deze film nooit gemaakt. Zelfs niet al zou het de beste film ooit worden. Hoe meer ik er over nadenk, hoe meer ik besef dat die film mij veranderd heeft. Zowel als regisseur maar zeker ook als iemand die films maakt over families. Ik zou een egoïst zijn mocht ik datgene waar ik het meest omgeef, namelijk families en relaties, zou laten vallen. Dit is eigenlijk het dilemma waar elke regisseur mee te maken krijgt: de juiste verhouding vinden tussen werk en familie. Tijdens het maken van deze film heb ik jammer genoeg werk moeten laten voorgaan op familie.

 

CE: Over dilemma’s gesproken en zonder het einde te verklappen. In het midden van de film moet Michael Fassbender (Tom) zijn personage een verschrikkelijke keuze maken: het rapporteren van de gebeurtenis of niet. Mocht jij in zijn schoenen staan, wat zou jij kiezen en waarom?

 

DC: Goh, dat is moeilijk. Ja, mocht ik er voor kiezen om het aan te geven, dan was het verhaal al ten einde. Op het moment dat hij de keuze maakt volgt hij zijn hart en laat hij zich leiden door zijn emoties. Toch weet ik uit ervaring dat beslissingen, die gebaseerd zijn op emoties, altijd verkeerd uitdraaien. Toch zijn emoties datgene dat ons menselijk maakt. Anders worden we machines, dingen die nooit fouten maken. Het zijn de gevoelens en emoties die ons onderscheiden van computers.  Persoonlijk vind ik het moeilijk om die keuze (de keuze die Tom moet maken) te maken. Toen Alicia (Vikander) haar auditie kwam doen, was dat de scène die ik haar wou laten spelen. Ze deed het met volle overgave, waardoor ze de rol kreeg. Ik begreep de manier waarop zij acteerde, Michael ook, en begreep waarom beiden perfect waren. In het begin was hij (Tom) innerlijk gewoon dood. Hij was zo verbitterd door zijn gevoel van schuld. Hij voelde zich schuldig dat hij ongeschonden uit de oorlog kwam en anderen niet. Isabel, daarentegen, zij was een en al leven. Zij was nog niet bereid om te sterven. Zelfs niet toen ze haar twee broers verloor. Zij was diegene die Tom terug te leven bracht. Totdat ze haar miskramen kreeg. Ze ging er helemaal onder door. Met zijn keuze zorgde Tom ervoor dat ze er terug bovenop kwam.

 

CE: Waarbij hij zijn eigen idealen opzij zetten en voor haar koos?

 

DC: Inderdaad. Ik begrijp dat. Zeker als je in een relatie zit met iemand. Soms maak je de juiste keuze en soms niet, waardoor er spanning ontstaan. Dat is ook waar de hele film op gebaseerd is: het maken van keuzes.

 

CE: Tijdens de audities heb je dus voor die specifieke scene gekozen. Was dat omdat het de scene was die jou het meest bijgebleven is uit de hele film?

 

DC: Eigenlijk niet. Ik doe zelfs meestal nooit audities. Meestal geven die een vertekend beeld van de prestaties van de acteurs. Het kan zijn dat wanneer het goed gaat, zoals dit interview, dat de acteurs het gewoon goed kunnen faken op dat moment. Het ergste aan audities is dat je daardoor bepaalde verwachtingen creëert. Het kan zijn dat als het zover is en de acteurs op set staan, je die verwachtingen nooit kan bereiken. Je kan proberen en proberen, maar meestal zul je die toch nooit kunnen bereiken. Normaal doe ik nooit audities, maar met deze film wou ik het wel. Ik wou zien hoever de acteurs konden gaan.

 

CE: Emotioneel?

 

DC: Ja, onder andere. Emotioneel zijn is volgens mij hetzelfde als je generen tegenover anderen. Toen Alicia op auditie kwam, toonde ze dat ze niet bang was om zich te generen tegenover mij. Eerlijk gezegd was het niet haar beste auditie, maar het feit dat ze zich volledig durfde geven, gaf voor mij de doorslag. Ze gaf alles zonder zich in te houden. Dat vond ik zo dapper. Toen we begonnen te filmen, wist ik dat ze samen met Michael, die zelf al een fantastisch acteur is, alles zou geven. Dankzij hun interactie werden beide acteurs ook steeds beter en beter.

 

CE: Oké, de laatste vraag. Heb je enige tips voor jonge filmmakers, zoals ikzelf, om het te kunnen maken in de filmwereld?

 

DC: Goh er zijn er zoveel. Als je films wil maken, dan moet je het echt willen en er volledig voor gaan. Je moet de wil hebben en de kracht om door te gaan.

CE: Oké, dat is duidelijk. Bedankt voor dit interview.