Dario Argento

Interview met Dario Argento

Tijdens de 31ste editie van het Brussels International Fantastic Film Festival was niemand minder dan grootmeester van de Italiaanse horrorcinema Dario Argento te gast om er zijn nieuwste film 'Dracula' (gedraaid in 3D) voor te stellen. Voor ons een buitenkans om een face-to-face interview met de man te houden, op een rustige zaterdagnamiddag in de gebouwen van BOZAR (het nieuwe thuis van BIFFF). Een collectief gesprek, in samenwerking met Didier Stiers (Le Soir) en Aaron Christensen (HorrorHound), dat zowat alle kanten opging maar toch mooi op de rails bleef en zowaar met momenten Maestro Argento zelfs even deed gniffelen.

Met je nieuwste film 'Dracula' wou je een mature film voor een volwassen publiek maken. Vind je dat moderne vampierenfilms te zachtaardig geworden zijn?

Dario Argento: Inderdaad, zo is het. De hedendaagse vampierenfilms lijken enkel gemaakt te zijn voor een jong publiek. De personages in die films zijn zo braaf en beleefd. En dan krijg je vaak nog liefdesverhalen in de plot verwerkt. Het is een andere visie op de vampierenmythologie geworden. Een visie die niet strookt met de mijne.

'Dracula' roept met momenten herinneringen op aan de oude gothische horrorfilms van de Britse Hammer studios. Was dat van meet af aan de bedoeling?

Argento: Ja, je hebt gelijk. Ik hou van die oude Hammer films en dacht er dikwijls aan tijdens het maken van 'Dracula'. Ik ben eigenlijk opgegroeid met Hammer. En andere cinema ook, natuurlijk. Maar ik heb nagenoeg al hun films gezien. Van alle Dracula-adaptaties die er doorheen de verschillende decennia gemaakt zijn, vind ik de Hammer films met Christopher Lee (als Dracula) nog steeds de interessantste.

Welke film heeft als kind de diepste indruk op je nagelaten?

Argento: 'Phantom of the opera', de versie met Claude Rains in de hoofdrol. Ik herinner me nog dat het tijdens de vakantie was dat ze een retrospectieve selectie films vertoonden in de stad. Daar heb ik de film voor het eerst gezien en vooral het verhaal en de muziek voelden zo raar aan dat ik erg onder de indruk was na de vertoning. Het was ook die film die me geïnspireerd heeft om mijn eigen versie van 'The phantom of the opera' te maken tijdens de jaren negentig.

Films en tv-reeksen over vampieren en zombies (Argento maakte in 1978 met George A. Romero 'Dawn of the dead' aka 'Zombi', een mijlpaal in het zombiegenre; nvdr) zijn tegenwoordig weer immens populair. Heb je hier een verklaring voor?

Argento: Ik stel mezelf eigenlijk nooit de vraag waarom bepaalde genres weer populair zijn. Ik ben ervan overtuigd dat het publiek zich altijd aangetrokken voelt tot thema's als zombies en vampieren, dus het kan geen kwaad ze af en toe eens te herhalen. Zo'n fenomeen is ook altijd van commerciële aard: als iets goed werkt en er is een publiek voor, dan zullen ongetwijfeld meer soortgelijke films geproduceerd worden. Het is een interactie van vraag en aanbod tussen publiek en producenten. Ik denk niet dat de populariteit van deze films iets te maken heeft met de sociale context van het publiek. Het reflecteert volgens mij niet hoe ze hun dagelijks leven leiden; nu niet en vroeger ook niet. Thema's als vampirisme en zombificatie bestaan enkel in onze fantasie. Het zijn creaties uit een andere wereld die toeschouwers maar al te graag betreden.

We leven in een tijdperk waarin heel wat nieuwe, digitale technologieën beschikbaar zijn. Heb je soms geen zin om je oudere films te retoucheren of zelfs te hermaken?

Argento: Nee, want ik heb die films gemaakt in een tijdperk waarin die technologieën nog niet bestonden. Ik gebruik steeds wat er op het moment aan middelen beschikbaar is. Misschien soms op een andere, niet zo conventionele manier, maar het is het resultaat dat telt. Ik hou wel van die nieuwe technologieën, maar zelfs als we die niet zouden hebben, zou ik nog steeds gelukkig zijn om bij het maken van films te vertrouwen op wat er zich louter vóór de camera afspeelt. Dezelfde films van vroeger worden nu gewoon op een andere manier gemaakt.

Wat is jouw visie op het gebruik van 3D in 'Dracula'?

Argento: Het was voor mij zeker betekenisvoller dan het louter te gebruiken als gadget. Voor mij was het de eerste keer dat ik deze technologie kon gebruiken om in de scènes, in het decor te gaan. Ik kon me meer toespitsen op dieptezicht en de afstand tussen objecten tonen. 3D geeft cinema een meerwaarde en dat vond ik op zich al belangrijk genoeg om ermee te werken. Toen ik de film nog aan het schrijven was, bedacht ik al wat de mogelijkheden zouden zijn wanneer we de scènes in 3D zouden filmen.

Je hebt met actrice Daria Nicolodi jarenlang een professionele en romantische relatie onderhouden. Toen deze samenwerking verzwakte, meenden critici te kunnen concluderen dat de kwaliteit van je films daalde. Geloof je in een concept als de muze die de artiest inspireert?

Argento: Nee, ik kan niet zeggen dat zoiets het geval was. Ik geloof dat een artiest door zichzelf geïnspireerd wordt. Inspiratie komt van wat in hem leeft. Het komt vanuit zijn ziel. Het heeft ook wel te maken met de intensiteit waarmee je met iemand samenwerkt. Ik werk nu al jaren samen met mijn dochter Asia Argento, en ik moet zeggen dat het zelfs een nog sterkere en interessantere ervaring geworden is.

Waar had je als kind het meeste angst voor?

Argento: Waarschijnlijk de duisternis. En thuis alleen zijn. Angst van de nacht.

Nu dat je ouder bent, wat jaagt jou nog angst aan?

Argento: Ik ervaar angst op een andere manier nu. Het is iets geworden wat van binnenin mezelf komt. Misschien uit mijn ziel. Iets dat zich opdringt vanuit mijn donkere kant. Ik hecht er belang aan omdat het me soms echt bang maakt.

Je films hebben in het verleden al heel wat problemen meegemaakt met buitenlandse censuur. Heb je ooit in Italië zelf problemen gehad?

Argento: Zeker wel. Toen mijn film 'Opera' in 1987 klaar was, weigerde de Italiaanse censuur hem te vertonen. Tenzij ik er grondig in zou knippen. Ik heb toen tegen hun beslissing gerebelleerd. Blijkbaar zo erg dat op een gegeven moment de politie aan mijn deur stond om me te arresteren. Gelukkig is er nu bijna geen censuur meer in Italië, dus de situatie is er zeker op vooruit gegaan.

Wat is het meest dierbare geschenk dat je ooit gekregen hebt van familie of andere filmmakers?

Argento: Veel zaken ... Maar vriendschap en oprechtheid waardeer ik het meest. In de filmindustrie was mijn vader de eerste persoon die me ooit begon te helpen.

Wat beschouw je als het belangrijkste dat je zou kunnen verwerven door je werk als filmmaker: vriendschap of prijzen en veel geld?

Argento: Allebei. (lacht) Ik hou van beide.

Je mocht recent ook 'Dracula' presenteren op het filmfestival van Cannes. Wat betekende dat voor jou?

Argento: Het was zeker een goede zaak. Ook omdat Cannes drie jaar eerder een speciale avond had georganiseerd als retrospectief eerbetoon aan mijn film 'Suspiria', die ondertussen toch al meer dan een kwarteeuw oud is. Ik werd toen ook uitgenodigd, dus dat was een hele eer voor mij. En dan drie jaar later kon ik weer gaan om 'Dracula' voor te stellen. Mijn ervaringen met Cannes zijn altijd positief geweest.

Je hebt je eigen versies van 'The phantom of the opera' en 'Dracula' gemaakt. Zijn er nog klassieke monsterfilms die je zou willen bewerken?

Argento: Nee, het zit erop wat de monsterfilms betreft. (lacht) Er zijn nog veel klassieke horrorfilms die ik geweldig vond als kind. Maar als regisseur vind ik dat ik genoeg eer betoond heb aan meesters van de klassieke horrorliteratuur als Edgar Allan Poe, Gatson Leroux en Bram Stoker. Dus nu is het mooi genoeg geweest. (lacht)

Wat mag dan je volgende film worden?

Argento: Ik denk eraan een nieuwe giallo te maken. Het is allemaal nog niet zeker, maar ik heb wel een goed idee. En ik wil die film in Italië draaien.

Is het moeilijker geworden om films te maken omwille van de financiële crisis die er momenteel heerst?

Argento: Ja, het is moeilijk nu. En niet alleen in Italië, maar ook in Frankrijk. En het is een ramp in Spanje wat financieren betreft. Maar zolang je geen al te flamboyante films met grote budgetten wil draaien, is het nog steeds mogelijk om ze gemaakt te krijgen.

Welke sterke herinneringen hield je over aan de samenwerking met Sergio Leone en Bernardo Bertolucci tijdens het maken van 'Once upon a time in the west'?

Argento: Bertolucci en ik waren erg jong toen, en voor ons was werken met Sergio Leone een wonderlijke ervaring. Omdat hij zo'n fantastische verbeeldingkracht had. We voelden ons letterlijk als twee kinderen die van de ene verbazing in de andere vielen. Het was een prachtige en vaak onvoorspelbare ervaring.

Voordat jouw carrière als regisseur van fantastische cinema startte, ben je begonnen als scenarist van westerns. Heb je nooit zelf een western willen maken?

Argento: Ik heb daar nooit zelf aan gedacht, maar zo'n tien jaar geleden vroeg een producer uit Los Angeles me om een scenario voor een western te lezen. Het was het werk van een vrij bekende schrijver. De producer vroeg me of het mogelijk was de film te regisseren, maar ik had daar eerlijk gezegd niet veel zin in. Algemeen beschouwd denk ik dat wij filmmakers een beetje onze feeling met westerns zijn kwijtgeraakt, wat resulteert in het feit dat er niet zoveel meer gemaakt worden. En in vergelijking met vroeger lijken er nu ook niet veel acteurs rond te lopen die geschikt zouden zijn voor een rol in een western.

Je bent doorheen de jaren al meerdere keren uitgenodigd op het BIFFF. Wat vind je van het publiek en het feit dat jouw films nu ook door een geheel nieuwe, jongere generatie ontdekt worden?

Argento: Het maakt me blij. En elke keer als ik terug naar het BIFFF kom, is het zoals een blij weerziens met oude vrienden. Ook al is het een jonger publiek, ze blijven dezelfde reacties op mijn films hebben als toen ze initieel uitkwamen. En wanneer de hedendaagse tieners naar me toekomen om een dvd van een van mijn oudere films te laten signeren, dan raakt me dan. Mijn hart wordt er steevast warm van. (glimlacht)

Wat is je favoriete manier om te relaxen?

Argento: Soms een goed boek lezen. Maar vooral naar muziek luisteren. Ik hou van verschillende muziekgenres. Van rock over klassieke muziek tot andere hedendaagse genres. Om die redenen kan ik je ook geen favoriete song opnoemen, vermits ik een te grote muziekfan ben.

Nu we het over muziek hebben, onze laatste vraag: kan je ons wat vertellen over je jarenlange samenwerken met muzikant-componist Claudio Simonetti?

Argento: Claudio begrijpt mijn werk zeer goed. We hebben altijd nauw samengewerkt omdat we zo'n goede verstandhouding hebben. Hij vertoeft ook vaak op de set wanneer ik scènes aan het draaien ben. Hij komt er zelfs met de acteurs praten en is gewoon heel betrokken bij het filmproces. Zijn aanwezigheid is steeds een waardevolle bijdrage en voor mij van groot belang.

Bedankt voor het interview en een behouden terugtocht naar Italië!