Blade Runner 2049

'Wat maakt een mens tot mens?'

Vrolijk worden van Hollywood? Dat doen we slechts per uitzondering. Met als uitzondering par excellence: Denis Villeneuve. De Canadese filmmaker is sinds ‘Prisoners’, ‘Enemy’, ‘Sicario’ en ‘Arrival’ niet meer weg te denken uit de commerciële filmwereld. Toch bedankt hij voor de rinkelende kassa’s. Zijn filmografie bestaat immers uitsluitend uit eigengereide psychologische thrillers, elk op hun manier concreet-actueel zowel als abstract-filosofisch.

Het nieuws dat Villeneuve een sequel zou draaien op ‘Blade Runner’, de cultfilm uit 1982 die Harrison Ford voorgoed op de kaart zette, kwam initieel als een volslagen verrassing. Zou de cineast het verhaal voldoende naar zijn hand kunnen zetten? Zou er opnieuw een symbolische en/of ethische laag worden aangeboord, bovenop de gebruikelijke esthetiek en de bloedstollende suspense? Het antwoord is inmiddels bekend: ja. En hoe!

Als centraal thema onderzoekt Villeneuve deze keer de betekenis van het mens zijn. Hij verbindt dat vraagstuk aan de notie van vrijheid, met onvrije droids als antipode voor vrije humans. Waarbij is die vrijheid echter gedefinieerd? Wat bestendigt haar? Een hypothese die naar voor geschoven wordt, luidt als volgt: de mogelijkheid om jezelf door te geven. Of met andere woorden: het vermogen om niet te worden gemaakt, maar om geboren te worden.

Juist, in het geboortekanaal onderscheidt de mens zich van de machine. Althans volgens de gangbare denkpatronen. Tot agent K. een vreemde zaak krijgt voorgeschoteld. Het brengt hem op het spoor van een kluwen van belangen, waarbij hij zichzelf gevangen weet in een driehoeksverhouding tussen de industrie, de mensheid en het ras dat de droids uit eigen beweging hebben gevormd. De identitaire zoektocht van die machines vormt voor K. op zijn beurt het decor van een eigen existentiële crisis. Wie ben ik? Wat ben ik? Ben ik? En wat heb ik, wat bezit ik, wat zegt iets over wie ik ben? Welke relaties, welk verleden, welke morele plicht – wat kan ik me überhaupt toe-eigenen?

Aangekleed als een futuristische thriller, is ‘Blade Runner 2049’ in essentie een psychologisch portret van mensen op zoek naar betekenis in een wereld die daarvan verstoken is. Met weinig woorden zet Denis Villeneuve karakters als K (eens te meer hoed af voor Ryan Gosling), Joi (u zegt schoonheid, wij zeggen Ana de Armas), Niander Wallace (Jared Leto in wat allicht zijn meest huiveringwekkende rol ooit is) en Rick Deckard (een Harrison Ford waar het torment van af druipt) doorwrocht en diep menselijk neer.

Net als in ‘Arrival’ doet het sciencefiction-element trouwens zeer origineel aan, gevoed door een hallucinante soundtrack van Benjamin Wallfisch en Hans Zimmer, die de muziek bijna weten te verzelfstandigen tot een ongrijpbaar personage. Het post-apocalyptisch beeld van de planeet geeft Villeneuve overigens vorm vanuit actuele ecologische symptomatologie. Wie de bergen afval, de continue stortregens en de nimmer optrekkende grijze smog ziet, kan niet anders dan daar een cinematografische hint naar de klimaatbeweging in zien.

‘Blade Runner 2049’ is tegelijk verleden (een revival van een klassieker en Harrison Ford als fossiel uit het paleolithicum van de cinema), heden (de grote vraagstukken van ons tijdsgewricht zoals ongelijkheid, identiteit en ecologie) en toekomst (de implicaties van artificiële intelligentie). Het is alweer – een handelsmerk van Villeneuve, niet? – een virtuoze symbiose van stijlen, met de mens zelf als zwaartepunt.

Vrolijk worden van Hollywood? Dat doen we slechts per uitzondering. Met als uitzondering par excellence: Denis Villeneuve.

Lees de volledige review »
Details Nu in de zalen
Wat maakt een mens tot mens?
Regie: Denis Villeneuve
Met onder andere: Ryan Gosling, Ana de Armas, Harrison Ford
Soundtrack: Hans Zimmer, Benjamin Wallfisch

1 Disc

Blade Runner 2049 (Blu-ray)
Alles … en meer

Alles wat je zoekt in cinema, krijg je. ‘Blade Runner 2049’ zet tegelijk in op suspense, psychologie en filosofie. In Blu-ray kwaliteit is de filmervaring bovendien zonder meer bloedstollend. Daar komen bovendien nog een aantal meer dan aardige extra’s bovenop.

Behalve de making of van het Blade Runner-universum, zijn de drie kortfilms die Warner Bros naar aanleiding van de cinemarelease op YouTube plaatste, bijzonder interessant. In elk van deze shorts wordt een gebeurtenis toegelicht die tussen de oorspronkelijke film en de sequel heeft plaatsgevonden. Op die manier vormen de extra’s in feite een echte aanvulling bij de film zelf.

Anime-liefhebbers zullen alleszins hun hart ophalen aan ‘Black Out 2022’, van de virtuoze en expressionistische hand van Shinichirō Watanabe. Luke Scott, zoon van Ridley, mocht op zijn beurt ‘2036: Nexus Dawn’ en ‘2048: Nowhere to run’ voor zijn rekening nemen. Hij maakt er claustrofobische fragmenten van, die net zo goed in Villeneuves film hadden kunnen zitten.

Wanneer in laatstgenoemde kortfilm even wordt verwezen naar Graham Greene’s meesterwerk ‘The Power and the glory’ (over een priester die zichzelf de vraag stelt naar de betekenis van het mens zijn, nvdr), wordt duidelijk dat deze toevoegingen helemaal geen trivia zijn.

Kort en goed: voor de liefhebbers van de film een must.

Alles…en meer!
Titel: Blade Runner 2049

Reageer

Meest recent