Stan Lauryssens, 'Mijn herinneringen aan Jef Geeraerts: de man met de zweep'

De mot zit in de mythe

Is Jef Geeraerts niet langer meer die zelfverzekerde macho en ex-koloniaal zoals hij zichzelf zo graag in de media profileerde? Het seksuele roofdier uit 'Gangreen 1- Black Venus'? Ex-journalist en avonturier Stan Lauryssens (1946) hangt in 'Mijn herinnering aan Jef Geeraerts. De man met de zweep' bepaald geen fraai beeld op van de schrijver met wie hij jarenlang bevriend is geweest.

'Onze Jozef is een brave jongen.' Je gelooft je ogen niet als je die zin leest. Toch tekent Lauryssens hem op uit de mond van vader Geeraerts als hij de schrijver bij zijn ouders thuis interviewt over zijn koloniale roman 'Gangreen 1 - Black Venus'. Groter kan het  contrast niet zijn als je bedenkt hoe de schrijver zich 'een heerser' en groot literair talent waant. Zonder de minste gêne vergelijkt hij zich met Céline, Ernest Hemingway en Henry Miller. Lauryssens vertrouwt hij zelfs toe dat hij in Congo ooit mensenvlees at zonder het te weten.

Waarheid of verzonnen, al vrij vlug komt Lauryssens – zelf een fantast en avonturier van het zuiverste soort – erachter dat de auteur niet bij zijn ouders maar bij Rosina, een Antwerps hoertje onderdak heeft gevonden.

'...en ineens vermoedde ik dat de hoerenverhalen uit 'Gangreen 1 - Black Venus' waarschijnlijk niet 'zelf beleefd' waren maar dat het allemaal was opgetekend uit de mond van Rozinneke die meer ervaring had met betaalde liefde dan tien Jef Geeraertsen bij elkaar.'

Is 'Gangreen 1 - Black Venus' aanvankelijk geen commercieel succes, de dag waarop een exemplaar bij de vroegere boekhandel Corman in Brussel in beslag wordt genomen genereert Geeraerts ineens alle aandacht. Het boek haalt de ene herdruk na de andere en wordt bovendien met de Staatsprijs voor verhalend proza bekroond. De naam Jef Geeraerts is in minder dan geen tijd een literaire mythe geworden.

Zijn integriteit als schrijver daarentegen is, volgens Lauryssens, een ander hoofdstuk. Paul de Wispelaere, met wie hij samen in het Italiaanse Ventimiglia aan Gangreen 1 werkte, en Jeroen Brouwers zeggen op een dag hun vriendschap met hem op. Reden: ze dulden niet langer de manier waarop hij op een leugenachtige manier aan zijn mythe verder bouwt.

Kan het hem wat schelen? Hij gaat succesvol en beroemd door het leven, fladdert van liefje naar liefje, ‘Gangreen 1’ wordt op de Amerikaanse markt gegooid en heeft hij geld nodig, dan hangt hij bij zijn ouders aan de bel.

Zegt ma Geeraerts: 'Alle rekeningen komen bij ons toe. Wij betalen ook de alimentatie voor zijn echtgenote en kinderen, zijn reizen naar Rusland, India, Nepal, Hongkong, Alaska met Nora of alleen, ge kunt niet geloven hoeveel geld die verre landen ons ieder jaar kosten.'

Zoals bij vele vriendschappen komt met de jaren bij Geeraerts en Lauryssens de klad in hun relatie. Het steekt laatstgenoemde dat hij Eleonore, Geeraerts nieuwe levensgezellin, tijdens een etentje in een te duur restaurant niet met Nora mag aanspreken. Zoals Hemingway ooit poneerde dat geen enkel leven gelukkig eindigt, zo vergaat het ook Geeraerts na de dood van zijn geliefde Eleonore. Heel even overweegt hij uit het leven te stappen, maar louter omwille van zijn poezen sleept hij zich volkomen uitgeblust door het leven.

'Mijn herinnering aan Jef Geeraerts. De man met de zweep' is een eerlijk, bijwijlen ontluisterend portret – soms op het sensationele af geschreven – van een belangrijk schrijver die grotendeels de gevangene van zijn eigen mythe was geworden. Een gegeven dat niet opweegt tegenover literaire parels als 'Marcellus', 'Tien brieven over liefde en dood', 'Indian Summer' en 'Sanpaku' die hij heeft nagelaten.

Details Non-fictie
Uitgeverij: Pandora publishers
Jaar:
2019
Aantal pagina's:
167