Renate Dorrestein, 'Dagelijks werk'

Sluitstuk van een rijk en gevarieerd oeuvre

Het minste wat je van Renate Dorrestein kunt zeggen is dat ze een veelzijdig auteur is. Geen enkel genre is haar vreemd: romans, novellen, columns, essays, een autobiografie, enzovoort. Nu ze zich realiseert dat ze geen lang leven meer voor de boeg heeft - een nieuwe roman zal haar wellicht niet meer lukken - kijkt ze in  'Dagelijks werk', zonder de minste vorm van zelfbeklag, terug op haar schrijversleven.

Al in de inleiding vertelt ze dat haar roman 'Reddende engel' (2017) het sluitstuk vormt van een uitgebreid oeuvre. Het boek was al grotendeels klaar toen bij haar slokdarmkanker werd geconstateerd. Ze hoefde na een intense chemokuur enkel nog het laatste hoofdstuk te voltooien.

"Het verhaal was al zo gevorderd dat het zijn eigen wetmatigheden had, z'n eigen eisen stelde, en het op geen enkele manier nog van plan was om zich aan mij aan te passen." 

Wat rest je dan als schrijver nog? Je archief ordenen: notities bekijken, brieven herlezen, computerbestanden al dan niet deleten, om vervolgens een handvol teksten te selecteren die voor publicatie in aanmerking komen. Het is bepaald geen vrolijke bezigheid, met in het achterhoofd de gedachte dat ook een schrijver de eeuwigheid niet voor zich heeft. 

Ondanks dit alles is 'Dagelijks werk' een uitermate fascinerend boek geworden. Zo haalt Dorrestein, in haar typisch relativerende stijl, herinneringen op aan de vroegere AKO Literatuurprijs.

"Ik vermoed dat het mijn ijdelheid streelde om in die jury te zitten. Alsof je dan algemeen wordt beschouwd als iemand met literaire smaak en onderscheidingsvermogen."

Evenzeer interessant is haar blik op de Nederlandse literatuur en de impact ervan op de lezer. Wie leest bijvoorbeeld nog Andreas Burnier (1931-2002), iemand die flink op haar tijd voorop liep?

"Burnier was haar tijd in veel opzichten ver vooruit, ze had iets van een visionair. Het feit dat ze zich van jongs af aan onderdrukt voelde als vrouw, als lesbienne, en als Jodin."

Voorts is er ook de polemische Dorrestein die geen moment aarzelt om enkele critici op de hak te nemen. Vooral Jeroen Vullings van Vrij Nederland moet het, naar aanleiding van een recensie over haar roman 'er is hoop', zwaar ontgelden. Ze wijst er hem op dat het personage Igor niet het syndroom van Down heeft, maar wel een laag IQ. Conclusie: Vullings moet beter leren lezen.

'Dagelijks werk' is een kleurrijke, met uiterste precisie samengestelde mozaïek van een begaafd auteur, die met  niets ontziende blik, terugkijkt op ruim vijfendertig jaar schrijven. Een uniek cadeau van hoge kwaliteit.

 

 

Details Non-fictie
Uitgeverij: Podium
Jaar:
2018
Aantal pagina's:
298