Lammert Kamphuis, 'Filosofie voor een weergaloos leven'

Filosofie zonder stof

Filosofie, het woord alleen al doet sommige mensen in een acute kramp schieten. Het is dan ook niet meteen het onderwerp dat je zou aansnijden tijdens een gesprek onder vrienden. Om er dan nog eens een heel boek aan te wijden waarin je je lezer aanspoort dat juist wel te doen? Klinkt vreemd. Toch is dat exact wat Lammert Kamphuis doet met ‘Filosofie voor een weergaloos leven’.

In zijn boek tracht Kamphuis het stoffige imago dat filosofie vaak heeft, wat op te kuisen. In elk hoofdstuk gaat hij in op een ander aspect van het leven, zoals werk, vrijheid, geloof, seks, het zelf, de dood… Telkens haalt hij de mosterd bij bekende filosofen en serveert hij in een notendop hun visie op het onderwerp. Zo wordt dit werk eigenlijk een soort praktische handleiding om filosofie binnen te smokkelen in het dagelijkse leven.

Kamphuis gaat daarbij weldoordacht te werk. De gekozen onderwerpen zijn duidelijk niet lukraak bijeengeschraapt. Zowat iedereen lijkt tegenwoordig moeite te hebben een goed evenwicht te vinden tussen werk en privéleven of niet te afhankelijk te worden van zijn smartphone. Hoe tegenstrijdig het misschien ook klinkt, het is verfrissend over dergelijke zaken ook eens die eeuwenoude filosofie aan het woord te horen. Daarbij weet Kamphuis vaak mooi te bewijzen dat dat geen gedateerd geleuter is, integendeel. In elke tijdsperiode, van bij de oude Grieken tot vandaag, vindt hij wel iemand – hoofdzakelijk mannen – wiens woorden nog steeds wijsheid in zich dragen.

Toch heeft deze aanpak ook beperkingen. De lezer komt misschien wel te weten wat de mening zou kunnen zijn van pakweg John Locke over Mark Zuckerbergs grootmoedigheid bij de geboorte van zijn dochter – hij beloofde 99 procent van zijn aandelen te besteden aan een betere toekomst voor haar –, maar daar blijft het dan ook bij. Soms krijg je de indruk dat Kamphuis eerder meningen en ideeën ‘shopt’ bij verschillende filosofen om die dan toe te passen op de gekozen onderwerpen.

Al brengt dat ons misschien te ver. Dit boek is duidelijk gericht op een breed publiek en heeft niet de pretentie volledige filosofische theorieën te openbaren aan de nietsvermoedende leek. De auteur brengt zijn betoog met een aangename dosis humor en lijkt zijn lezer vooral vlot leesbare en begrijpelijke kost te willen voorschotelen. En daarin slaagt hij met verve.

Ook de indeling van ‘Filosofie voor een weergaloos leven’ helpt daarbij. Zo valt elk hoofdstuk binnen een bepaald deel. Het eerste gaat over de verhouding tot de wereld, het tweede over de relatie met de ander en het laatste deel over die met jezelf. Lekker duidelijk. Bovendien is elk hoofdstuk beperkt in lengte, waardoor het boek makkelijk ter hand te nemen is op een onbewaakt moment om het vervolgens weer even makkelijk terzijde te leggen.

Nietsvermoedend heb je toch weer wat bijgeleerd en wordt dat leven zonder weerga een stukje weergalozer.

Details Non-fictie
Auteur: Lammert Kamphuis
Uitgeverij: De Bezige Bij
Jaar:
2018
Aantal pagina's:
240