David Cirici, 'Een hondenleven'

Het recht van de slimste

De voorflap laat er geen twijfel over bestaan: de focalisator in 'Een hondenleven' is een trouwe viervoeter, Mos genaamd. Geschreven in een lange flashback haalt hij herinneringen aan markante gebeurtenissen uit een rijkgevuld hondenbestaan op. Het is een dierenverhaal niet ongewoon om de protagonist het woord te verlenen, maar de uitwerking laat weleens te wensen over. Dieren fungeren al te makkelijk als antropomorfismen, wat de geloofwaardigheid en het vertelperspectief niet ten goede komt, of het ontbreekt de auteurs integendeel net aan inlevingsvermogen. De Catalaanse auteur David Cirici schrijft echter vanuit z’n protagonist, en verrast zo met een authentiek portret.

Mos’ situatie lijkt aanvankelijk op die van mening andere huisdier, gesetteld in een liefdevolle familie, vertroeteld door de kinderen Janinka en Mirek. Na een bombardement verliest Mos z’n baasjes uit het oog, wordt van de ene op de andere dag geconfronteerd met de ontberingen van het leven als straathond. Cirici biedt een ontluisterend portret van die moeizame aanpassing, maar hekelt  ook onze omgang met huisdieren in tijden van schaarste en armoede. Honden worden uitgebuit, ingezet in kooigevechten, gedwongen gevangenen in concentratiekampen te bewaken, ze worden verjaagd en beschoten. Het is bepaald geen fraai portret, maar het vertelperspectief laat een genuanceerde visie toe. Als tegengewicht voor zoveel kommer-en-kwel focust Cirici ook op de kameraadschap tussen de zwerfhonden of haalt herinneringen op aan Mos’ tijd als geliefd huisdier. Vanuit dat opzicht is het niet toevallig dat Mos meent de geur van Mirek en Janinka te herkennen. Dat resulteert in een fel uitgesponnen zoektocht naar z’n vroegere baasjes, die niet volledig geloofwaardig wordt uitgewerkt.

Cirici bedient zich van een heldere en toegankelijke stijl, zonder in kinderlijke observaties te vervallen. De auteur schrijft zoals een hond zou spreken, rechttoe-rechtaan, zonder overbodige franjes. De vele korte hoofdstukjes verhogen het verteltempo nog. Mos evolueert tot een overtuigend karakter, in tegenstelling echter tot de andere zwerfhonden. Zij blijven slechts typetjes, hadden meer uitwerking verdiend.

In 'Een hondenleven' focust de Catalaanse auteur op het armzalige bestaan van zwerfhonden in oorlogstijd, dat hij handig linkt aan het ellendige bestaan van mensen ten tijden van armoede en ontbering. Tegelijkertijd biedt hij ons een ontluisterend portret van onze omgang met huisdieren. Het consequent volgehouden perspectief vanuit een viervoeter zorgt voor een schrijnend verhaal, maar laat voldoende nuance toe. Een beklijvende aanklacht tegen oorlog en geweld, ondanks – of net dankzij – het feit dat de focalisator een zwerfhond is.

 Vanaf 9 jaar

Details Fictie
Auteur: David Cirici
Uitgeverij: Ploegsma
Jaar:
2017
Aantal pagina's:
104