Wietske Loebis, Cavia's begin september

Always look on the light side of life

Met haar vierendertig lentes is Wietske Loebis (°1974) erg jong in vergelijking met Nederlands' bekendste light verse-producenten Drs. P (°1919), Kees Stip (+2001) en Charivarius (+1946), waarvan de laatste twee al enige tijd onder de zoden liggen. Light verse is poëzie die lichtvoetige onderwerpen behandelt of licht omgaat met zware thema's. De versvorm kenmerkt zich door humor, parodie, rijm, ongecompliceerdheid, pointes... Het voordeel ervan is de reikwijdte en toegankelijkheid, maar de eenlagigheid kan wel eens nadelig uitdraaien, zoals ook in ‘Cavia's begin september'. Er ligt nog een weg tussen lichtheid en zwaarte, maar die wordt niet vaak bewandeld, en de spanning wandelt in dit geval op een wel erg slappe koord.

Met het korte gedicht ‘Dichter worden' maakt Loebis een duidelijk statement: ‘Het worstelend verlangen / Onttrekt zich evenmin / Aan tijd als...' / Jezus Christus! / Schenk nog ‘ns wat in'. Ze wil weggaan van het doorwrochte en elitaire, om zo dichtbij de begrijpbaarheid te komen. De titel slaat vooral op de geur van cavia's, zoals duidelijk wordt in het titelgedicht: ‘[...] De geur van cavia's begin september / Zo oer en toch zo zacht / Het najaar in hun vacht'. Tussen de gedichten in het boekje staan tekeningen van cavia's, wat het erg speels maakt. Er werden zowel liedjes als gedichten opgenomen. Loebis treedt zelf op met voorstellingen en schrijft ook voor Nederlandse kleinkunstenaars. In Vlaanderen is ze niet zo bekend maar je kent haar misschien als winnares van de Prijs van Het Nieuwe Lied van Radio 1. Die prijs won ze in 2005 met ‘Maandagochtend' dat ingezongen werd door Eva de Roovere.

De gedichten en liedjes zijn, het light verse bijtredend, licht van inhoud. Verstechnisch bevatten ze bijna altijd rijm, zijn ze erg regelmatig van vorm en zijn er vaak inspringende strofes. Loebis durft met haar light verse tegen de schenen schoppen en gaat hete hangijzers als religie niet uit de weg, zoals in ‘Beste Jezus', ‘Opstanding', ‘De beproeving' en ‘Dick, de imam (nooit uitgevoerde carnavalskraker)'. ‘Hoog Jezus' is een parodie op ‘Sammy' van Ramses Shaffy: ‘Hoog Jezus, kijk omhoog, Jezus / Toe nou, Jezus man, relax // Mensen werken zich de kleren / om elkaar te ruïneren'. Veel gedichten zijn komisch van inslag. In ‘Try-out' lezen we: ‘Jaaah - dat was weer lekker lachen mensen! / Puntgaaf cabaret / Alleen mijn zelfmoordaanslag aan het einde / stuitte op verzet'. ‘Boem (of: verslag van een zelfmoordterrorist)' zoekt de humor in een vergelijkbare hoek, met verzen als ‘Gelukkig is er altijd Rennie / Als ik me opgeblazen voel'. Anderzijds zijn er ook nogal slappe passages zoals ‘Ze is verrukkelijk verdwaald en bovendien / Door iedereen en zelfs, goddank, door God verlaten / Een wonderlijke aanvang - nevel in de straten / Alleen de wijze, oude eik heeft het gezien' in ‘De aanvang'. Ook ‘Nachtdienst', over een hoertje, is nogal flauw.

Dat light verse ook grimmig en hard kan zijn, bewijst Loebis en ze doet dat niet enkel door te refereren aan religie. ‘Vriendinnen' gaat over hoe vrouwen onderling met elkaar om kunnen gaan. Het vangt lief aan, maar de toon slaat al snel over: ‘En een laxeermiddel naast een doos bonbons // Vriendinnen / Samen neerkijken op andere / Vriendinnen / Stomme kut en vieze hoer / Vriendinnen / Steeds weer van vriendin veranderen / Vriendinnen / En neuken met haar broer [...]'. Ook in ‘De gave' en ‘Ten oorlog' gaat het er vrij sarcastisch aan toe.

Caissières, stagiaires, feministen, cavia's, sigaretten en natuurlijk de liefde en godsdiensten passeren de revue. Het grootste nadeel van Loebis' ‘pleziergedichtjes' - in navolging van Drs P. die light verse tot ‘plezierdichten' doopte - is de veel te grote voorspelbaarheid, die de spanning volledig opslokt. Kenmerkend voor deze versvorm zijn pointes erg belangrijk, maar helaas ligt de voorspelbaarheid daarvan ook binnen handbereik.

Not one shred of evidence supports the notion that life is serious. Die boutade treden we graag bij, alleen zouden we er niet meteen voor naar het light verse van Loebis grijpen. We worden namelijk graag verrast door gevatheid en we dragen spanning hoog in het vaandel. ‘Cavia's begin september' is - op zijn Hollands gezegd - wel léuk, maar de voorspelbaarheid van een gemiddelde schlager moet je er gratis bijnemen.

Details Poëzie
Auteur: Wietske Loebis
Uitgever: Nijgh & Van Ditmar
Jaar:
2008
Aantal pagina's:
79