Bart Van Loo, ‘Napoleon: de schaduw van de revolutie’

Ideale inleiding voor Napoleon-neofieten

Stellen dat Bart Van Loo een voorliefde heeft voor all things French is een understatement. Na een boek over de Franse literatuur, erotiek, keuken en Franse chansons werpt Van Loo zich deze keer op één van de grootste figuren uit de Franse - en bij uitbreiding Europese - geschiedenis: Napoleon Bonaparte.

Bart Van Loo is een bevlogen verteller en dat illustreert hij nog maar eens rijkelijk met ‘Napoleon: de schaduw van de revolutie’. Van bescheiden Corsicaanse korporaal over voorvechter van de revolte tot keizer met grootheidswaanzin: alle aspecten van Bonapartes leven komen uitgebreid en genuanceerd aan bod. En Van Loo doet dat met een objectieve bril op: geen geromantiseer zoals men in het keizerlijke vaderland wel eens placht te doen. Bart Van Loo probeert zo sec mogelijk een historisch verloop van de feiten weer te geven.

Daarbij wordt Napoleon meermaals van zijn piëdestal gesleurd. Neem bijvoorbeeld de beruchte slag van Marengo, één van de vroegste wapenfeiten waarmee de Corsicaan naam zou maken. Niet alleen zijn strategisch vernuft wordt in de verf gezet maar evengoed het feit dat Napoleon op bijzonder miraculeuze wijze aan de dood wist te ontsnappen. Een verdienste die trouwens op het conto van zijn trouwe strijdmakkers mag geschreven worden - iets wat in de grote propagandamachine van de keizer uiteraard werd verzwegen. Het tekent Bonaparte ten voeten uit: een meesterlijke manipulator die te allen tijde de controle over alles wil behouden. Dat de kleine Corsicaan na zijn verbanning naar Sint-Helena zelf zorgt voor een in zijn ogen waarheidsgetrouwe overlevering van zijn legendarisch figuur zegt nagenoeg alles.

Van Loo schuwt de heilige huisjes niet. Zelfs de altijd zo fel bejubelde Code Civil krijgt een stevige veeg uit de pan: genoot niet vooral een bevoorrechte klasse van die nieuwe wetten? Bart Van Loo durft vragen stellen die we nog niet gauw in literatuur van onze zuiderburen zullen aantreffen.

Maar is dit boek een doorwrochten onderzoeksobject? Niet echt, ondanks de indrukwekkende bibliotheek die Van Loo doorploegde. Daarvoor vervalt hij iets te vaak in anekdotiek - de amoureuse passages worden gretig uitgesponnen - en is ‘s mans aanloop gewoon te lang: de eerste honderd pagina’s is er geen sprake van de kleine generaal. Het siert Van Loo wel dat hij de woelige jaren van de Franse revolutie uit te doeken wil doen, maar een beknoptere versie had gekund. En bijgevolg een nog iets uitgebreidere levensschets van één van de meest invloedrijke figuren uit de Europese geschiedenis - de neergang van de keizer wordt dan weer heel snel afgehaspeld.

‘Napoleon: de schaduw van de revolutie’ is de ideale inleiding voor Napoleon-neofieten, neergepend in een uiterst genietbaar en vlot weghappend taaltje. Meer hoeft dat ook niet te zijn.

Details Non-fictie
Auteur: Bart Van Loo
Uitgeverij: De Bezige Bij
Jaar:
2014
Aantal pagina's:
464