Bart Deelen, 'De race naar het Witte Huis'

Luidruchtig, wanordelijk en gecompliceerd

'Vanuit de VS gezien lijkt het vaak alsof men het in Europa eens is over 90 procent van de maatschappelijke uitdagingen en er slechts echt wordt gediscussieerd over de resterende tien procent.' Het lijkt een plausibele verklaring waarom we als Europeanen de presidentsverkiezingen bekijken als een Turkse bazaar waar geroepen en getierd wordt, want op the marketplace of ideas kan namelijk alles bediscussieerd worden.

Een optimistische stelling die snel utopische trekken vertoont wanneer je leest dat een derde van de Amerikanen niet weet wie de vicepresident is of 35 % van de bevolking niet weet in welke eeuw de Amerikaanse revolutie plaatsvond. Binnen die context wordt het politieke domein snel een emotionele battleground en een vruchtbare bodem voor desinformatie en manipulatie.

Bart Deelen haalt in 'De race naar het Witte Huis' bijvoorbeeld het referendum aan omtrent het verbod op het homohuwelijk in 2004 - dat plaatsvond in elf conservatieve staten op dezelfde dag van de presidentsverkiezingen. Een berekende manier van Bush Jr.-adviseur Karl Rove om meer conservatieve kiezers naar de stembus te krijgen. Een begrip als stemvee krijgt plotseling duidelijke contouren.

Toch is dit boek niet de evenknie van een briesende, stampvoetende Michael Moore-film. Deelen probeert eerder te duiden dan aan te klagen. Hij illustreert hoe Newt Gingrich, een conservatieve ijzervreter die een broertje dood had aan de compromissen tussen Democraten en Republieken in de Reagan-periode, de fundamenten legde van het huidige anti-establishmentgevoel binnen de Republikeinse partij. Een sentiment waarvan Trump nu de vruchten plukt. Hij rekent op die meerderheid van mensen die zichzelf een minderheid wanen.

Intrigerend zijn de hoofdstukken waarin hij inzoomt op het fenomeen van de microtrends: hoe je door de boodschap licht aan te passen nieuwe, duidelijk gespecifieerde kiezers kunt opsporen. Denk maar aan Bill Clinton die in '96 de verkiezingen won dankzij nieuwe inzichten over de ondertussen welbekende soccer moms.

Wanneer je op zoek bent naar een werk dat enig inzicht biedt in het labyrint van de Amerikaanse verkiezingen, moet je niet verder zoeken. Wil je een scherper beeld over hoe het eraan toegaat in the battle zone, lees dan 'Believer, my forty years in politics' van voormalig Obama-adviseur David Axelrod.

Details Non-fictie
Uitgeverij: Van Halewyck
Jaar:
2016
Aantal pagina's:
341