Amos Oz & Shira Hadad, 'Wat Is Een Appel?'

openhartig en leerrijk portret

Aan het eind van een rijk gevulde literaire carrière, verschijnt 'Wat is een appel', een project met een sterk autobiografische invalshoek. Aanzet vormden talloze gesprekken tussen Israëls' misschien wel meest belangwekkende auteur Amos Oz en zijn redacteur Shirah Hadad. Het resulteert in een hoogst interessant en bovenal erg openhartig portret van de Israëlische auteur en vredesactivist.

Oz vertelt over zowel zijn jeugd, zijn leven evenals zijn carrière als veelgelauwerde schrijver. Maar evengoed haalt hij teleurstellingen en persoonlijke nederlagen aan. Zo kom je te weten dat het hem moeilijk ligt om (de stank van) oorlogen te beschrijven. Je voelt aan dat het thema erg gevoelig ligt. En hoewel het hier gaat om een erg openhartige blik op werk en leven van Amos Oz, zijn er veel andere elementen waar hij liever niet al te diep op wil ingaan. Zoals bijvoorbeeld zijn gezonde jaloersheid ten aanzien van andere schrijvers.

Het beeld dat naar voren komt, is dat van een erg schrijfbeluste auteur. Een erg bescheiden en innemend man, die vasthoudt aan ochtendlijke koffie, aan orde, structuur en routines. 'Een oude Asjkenazische auteur die nog een beetje naar de kibboets riekt', regelmatig correspondentie van fans ontvangt en die, voor zover mogelijk, van een antwoord tracht te voorzien. Een ander element in het biografisch portret is de innerlijke woede en razernij, zeker op politiek vlak. Dit komt vooral in het essayistisch werk naar voren.

Aan de hand van brede invalshoeken (leven, liefde, werk, identiteit, macht,..) ontstaat er gaandeweg een breder, meer diepgaand portret. Zo gaat het onder meer over het ouderschap, familiale banden en hoe die van invloed zijn geweest op zijn leven en werk. En ook de liefde, die als geen ander zijn leven verrijkte. Zo geeft hij weer dat hij op jonge leeftijd de liefde eerst en vooral leerde kennen via de literatuur ('de pen was hoofdstuk 1 in mijn seksuele opvoeding'). Die bleek een bevrijding. Oz beschrijft onder meer hoe hij via de klassieken (Austen, Brönte, Woolf,..) seksuele opvoeding kreeg. 'Ik ben alles verschuldigd aan de boeken die ik heb gelezen', zo geeft de Israëlische auteur te kennen.

Ook de literatuur zelf komt in het boek uitgebreid aan bod. Zo beschrijft hij zichzelf als iemand wiens grootste talent erin bestaat om te luistervinken. Meer dan anderen leeft er bij hem een grote nieuwsgierigheid, hetgeen hij combineeert met verwondering en verbeelding. Daarnaast komt ook de relatie tussen auteur en maatschappij in het gesprek, bijvoorbeeld in die passages waar het gaat om literaire kritiek die hij beschouwt als "een nichtje van de roddel".

Het knappe aan dit boek is hoe een eenvoudig concept - een selectie uit verschillende gesprekken - een breed biografisch portret tot stand laat komen. Dat maakt van 'Wat Is Een Appel' een ideale manier om het oeuvre van Oz beter te leren kennen, ook al omdat het boek is voorzien van een handig notenapparaat en een uitgebreide bibliografie. En de toekomst? 'De winkel is toe, al licht ik af en toe het raamwerk', zo stelt Oz.

 

Details Non-fictie
Jaar:
2019
Aantal pagina's:
379